» Snoeien van bomen

Bomen worden aangeplant om aan een bepaald eindbeeld te voldoen. Het is de standplaats die dit ondermeer bepaalt.

Zo onderscheiden we 3 verschillende eindbeelden:

  • de ‘parkboom’
  • de ‘laanboom’
  • de ‘vormboom/knotboom’

Kort na het aanplanten start het snoeien. Er bestaan 3 belangrijke snoeiwijzen: onderhoudssnoei, begeleidingssnoei en vormsnoei. Bij het aanplanten van een boom is reeds bekend welke snoei er zal moeten toegepast worden om tot het eindbeeld te komen.

Parkboom

Dit is een boom die zich volgens zijn natuurlijke groeiwijze kan ontwikkelen en staat meestal in parken of tuinen.

Onderhoudssnoei

Deze start twee jaar na de aanplanting. Het snoeien is gericht op het voorkomen van schade:

  • dode, gebroken en aangetaste takken
  • plakoksels, elleboogtakken, schuurtakken en andere probleemtakken
  • kroonverankering

De zomer is het ideale seizoen voor deze onderhoudssnoei.

Laanboom

Dit is een boom met een takvrije hoogte waaronder het verkeer ongehinderd door kan rijden.

Begeleidingssnoei (Figuur 1)

Deze snoeivorm start 1 groeiseizoen na het aanplanten van de boom en is gericht op het bereiken van de takvrije stamlengte zonder de groeikracht en de conditie van de boom te verminderen. Hij beperkt zich tot de tijdelijke kroon.

Om geleidelijk de gewenste stamlengte te verkrijgen zijn verschillende snoeibeurten nodig. Hoe sneller gestart wordt met de snoei hoe dunner de takken zijn die gesnoeid moeten worden. Dit is goedkoper en beter voor de boom (kleine snoeiwonde).

Snoeien gebeurt om de 2 à 3 jaar en maximaal 20% van de bladmassa wordt weggenomen per snoeibeurt.

Bij het snoeien worden eerst de probleemtakken verwijderd:

  • dubbele toppen
  • plakoksels
  • zware, dikke takken
  • elleboogtakken
  • takparen, takkransen
  • dode, gebroken en aangetaste takken

De takvrije hoogte is:

  • voor autowegen 4,60 m
  • voor overwegen en straten 4,2 m
  • voor voet- en fietspaden 2,5 m

De onderste takken kunnen 2,5 à 3 m doorhangen. Tellen we dit op bij de takvrije hoogte dan bekomen we een takvrije stamlengte van 7 à 8 m.

Ook hier is het ideale seizoen om te snoeien de zomer.

Figuur 1: begeleidingssnoei

Onderhoudssnoei (zie boven)

Is de gewenste takvrije stamlengte bereikt dan wordt deze toegepast in de blijvende kroon.

Vormboom/knotboom

Dit is een boom die gesnoeid wordt om in een vorm te groeien die afwijkt van zijn natuurlijke groeiwijze. De vorm wordt reeds in de kwekerij gerealiseerd.

Deze bomen treffen we aan in tuinen, langs weilanden, langs wegen en in parken.

Vormsnoei/knotsnoei

Om de één à drie jaar worden de scheuten van de knotten gesnoeid. Enkele soorten kunnen geschoren worden.

Enkele voorbeelden van vormbomen/knotbomen:

  • leilinde
  • knotwilg
  • dakplataan

Deze snoeivorm wordt in de winter toegepast.

Besluit

Belangrijk bij onderhoudssnoei, begeleidingssnoei en vormsnoei is: begin tijdig en snoei regelmatig. De snoei van kleine takken maakt een kleine wonde, dit is goed voor de boom en uw budget.

Werkwijze

Snoeien

Zoveel mogelijk met de handzaag (correcte snoeiwonde).

Bij grotere takken wordt een kleine kettingzaag gebruikt maar bij optimale snoei is deze zeker niet nodig!

Veiligheid is zeer belangrijk

Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)

In de firma heeft iedereen zijn eigen persoonlijke PBM op maat en zijn verplicht deze te dragen. Bestaande uit:

  • helm met gelaats- en gehoorbescherming
  • handschoenen
  • broek met zaagbescherming
  • veiligheidslaarzen met stalen neus en zaagbeveiliging
  • reflecterende kledij op de openbare weg

Ervaring

Plaatsen van de juiste signalisatie

Verzekering

Milieu

Het zou ideaal zijn dat we bomen kunnen laten uitgroeien zoals ze door de natuur geprogrammeerd zijn maar dat kan dikwijls niet omwille van de plaats waar de bomen staan.

Het is belangrijk voor de boom om van in het begin een goed snoeiplan op te maken zodat de snoeiwonden en de hoeveelheid bladmassa per snoeibeurt zo klein mogelijk zijn. De boom zal hierdoor minimaal hinder ondervinden tijdens zijn groei en in optimale conditie verder groeien.

Indien de bomen niet tijdig gesnoeid worden, worden we geconfronteerd met achterstallige snoei. Waarbij er veel grotere snoeiwonden ontstaan en de boom makkelijker verzwakt na een snoeibeurt. Ook ontstaat er meer afval en de verwerking ervan is milieu belastend.

Onze directe milieumaatregelen zijn:

Werken met

  • handzaag
  • kleine hakselaars
  • licht transport
  • milieuvriendelijkere tweetakt brandstof
  • biologisch afbreekbare kettingzaagolie